Με 450 εκ. ευρώ συνολική επιβάρυνση, οι ρευματοκλοπές συνεχίζουν να αποτελούν σημαντικό πρόβλημα
Σημαντικές παραμένουν οι απώλειες από τις ρευματοκλοπές με αποτέλεσμα ο κάθε συνεπής καταναλωτής να επιβαρύνεται με 60 ευρώ το χρόνο, ενώ η συνολική επιβάρυνση λόγω ρευματοκλοπών ανέρχεται στο ύψος των 450 εκ. ευρώ.
Σύμφωνα με στοιχεία του 2024 που παρουσιάστηκαν από τον ΔΕΔΔΗΕ σε πρόσφατη συνάντηση με εκπροσώπους των μέσων μαζικής ενημέρωσης, το πρόβλημα αντιμετωπίζεται με αυστηρούς και αυξημένους κατά 50% ελέγχους και εκτιμάται ότι τα αντίστοιχα στοιχεία για το 2025, τα οποία δεν έχουν εκδοθεί ακόμα, θα είναι πιο ενθαρρυντικά.
Στην ίδια εξάλλου συνάντηση παρουσιάστηκε η εξέλιξη και του επενδυτικού προγράμματος του ΔΕΔΔΗΕ, που δίνει μεταξύ άλλων έμφαση στην υπογειοποίηση των δικτύων για λόγους κλιματικής ανθεκτικότητας αλλά και στα έξυπνα δίκτυα.
Το φαινόμενο των ρευματοκλοπών
Αναλυτικότερα: Το φαινόμενο των ρευματοκλοπών που πάντα προϋπήρχε παρουσίασε μεγάλη έξαρση μέσα στην πανδημία και κατά τη διάρκεια της πρώτης ενεργειακής κρίσης. Ειδικότερα αυξήθηκε από το 1,1% το 2012 σε περίπου 5% το 2024.
Το 2024 οι ρευματοκλοπές υποχώρησαν στο 5,1%, ενώ για το 2025 εκτιμάται ότι υπήρξε περαιτέρω μείωση δεδομένου ότι ο ΔΕΔΔΗΕ έκανε σχεδόν 50% περισσότερους ελέγχους σε σχέση με το 2024. Για το 2025 δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία για τις μη τεχνικές απώλειες, δηλαδή τις ρευματοκλοπές, αλλά το σύνολο των απωλειών ρεύματος. Σε αυτές συμπεριλαμβάνονται πέραν των ρευματοκλοπών και οι λεγόμενες τεχνικές απώλειες που οφείλονται στη λειτουργία του δικτύου. Σύμφωνα με αυτά τα στοιχεία, το σύνολο των απωλειών ήταν 10,8% το 2024 και 10,4% το 2025, ενώ στόχος είναι να περιοριστούν σε 10% το 2026.
Εκτιμάται ότι οι ρευματοκλοπές επιβαρύνουν σε ετήσια βάση τους συνεπείς καταναλωτές που πληρώνουν το κόστος της κλεμμένης ενέργειας μέσω των λογαριασμών τους και των τελών χρήσης δικτύου, με ποσό που υπερβαίνει τα 450 εκατ. ευρώ, ή κατά μέσο όρο περίπου 60 ευρώ τον χρόνο.
Όσο δε για τις αστοχίες που εντοπίστηκαν σε προηγούμενους ελέγχους του ΔΕΔΔΗΕ μετά από καταγγελίες καταναλωτών στη ΡΑΑΕΥ, στελέχη του Διαχειριστή επισημαίνουν ότι δεν ξεπερνούν το 1,5% των φακέλων.
Οι έξυπνοι μετρητές
Σε ό,τι αφορά την εγκατάσταση έξυπνων μετρητών που θεωρούνται πολύ σημαντικοί για τη μείωση των ρευματοκλοπών, το πρόγραμμα που εφαρμόζει ο ΔΕΔΔΗΕ έχει καθυστερήσει λόγω ενστάσεων που υπεβλήθησαν στο πλαίσιο του διαγωνισμού, ο οποίος κατακυρώθηκε τελικά τον Μάιο του 2025. Εκτιμάται ότι οι καθυστερήσεις στον διαγωνισμό κόστισαν στο ελληνικό ενεργειακό σύστημα περίπου 1 δισ. ευρώ, ενώ η σύμβαση-πλαίσιο υπογράφηκε τελικά τον Μάιο του 2025.
Σε σύνολο 7,7 εκατ. καταναλωτών στη χώρα, έξυπνους μετρητές το 2018 διέθεταν οι 85.000 (ποσοστό 1,1%), ενώ σήμερα έχουν φθάσει σε 1,4 εκατ., που αντιστοιχούν όμως στο 66% της κατανάλωσης ρεύματος, δεδομένου ότι η εγκατάσταση γίνεται κατά προτεραιότητα στις παροχές με τις μεγαλύτερες καταναλώσεις. Ο στόχος είναι να εγκατασταθούν έξυπνοι μετρητές στο σύνολο (100%) των παροχών έως το 2030.
Επενδύσεις 2,8 δισ. την περίοδο 2022-2025
Εν τω μεταξύ, οι επενδύσεις του ΔΕΔΔΗΕ για εκσυγχρονισμό και επέκταση του δικτύου, που ήταν 500 εκατ. ευρώ ετησίως πριν την κρίση, περιορίστηκαν δραστικά κατά την περίοδο 2014-2019, οπότε σωρευτικά διαμορφώθηκαν σε 800 εκατ. ευρώ και αποκαταστάθηκαν στη συνέχεια, καθώς στην περίοδο 2020-2025 έφθασαν σωρευτικά σε 2,8 δισ.
Κεντρικό στοιχείο του επενδυτικού σχεδιασμού αποτελούν οι υπογειοποιήσεις δικτύων, οι οποίες ενισχύουν την ανθεκτικότητα απέναντι σε ακραία καιρικά φαινόμενα και πυρκαγιές. Ο ρυθμός υπογειοποιήσεων έχει πλέον διπλασιαστεί σε σχέση με το 2019, ενώ το συνολικό μήκος των υπόγειων δικτύων έχει φτάσει περίπου τα 32.300 χιλιόμετρα. Συγκεκριμένα, το υπογειοποιημένο δίκτυο από 25.000 χιλιόμετρα το 2014 και 26.000 το 2019 αυξήθηκε σε 32.300 χιλιόμετρα το 2025. Σημαντικό μέρος των σχετικών έργων χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης.
Πάντως, στελέχη του ΔΕΔΔΗΕ και του ΥΠΕΝ επισημαίνουν ότι η πλήρης υπογειοποίηση του δικτύου δεν αποτελεί ρεαλιστική επιλογή, αφού εάν επιχειρούνταν θα απαιτούνταν επενδύσεις της τάξης των 35 δισ. ευρώ.
Τέλος, πρέπει να αναφερθεί ότι στο δίκτυο διανομής συνδέονται πάνω από 100.000 παραγωγοί ΑΠΕ, κυρίως φωτοβολταϊκά, που είναι στη μεγάλη τους πλειονότητα μικροί παραγωγοί (οι 90.000 με ισχύ κάτω από 1.000 kW). Η ισχύς των ΑΠΕ στο δίκτυο ήταν 4 GW το 2019 και σήμερα ξεπερνά τα 9 GW ή 50% περίπου του συνόλου των ΑΠΕ (οι μονάδες μεγαλύτερης ισχύος συνδέονται στο δίκτυο του ΑΔΜΗΕ).
