Η ενεργειακή κρίση ενδυναμώνει τον ρόλο του ελληνικού βιομεθανίου, καθώς η ΕΕ περιλαμβάνει τα πράσινα αέρια στο οπλοστάσιό της για την αντιμετώπιση της κρίσης
Παρά τη σημαντική καθυστέρηση που υπήρξε στο θεσμικό του πλαίσιο, το βιομεθάνιο ενισχύει τον ρόλο του, με το ΥΠΕΝ να βρίσκεται σε εγρήγορση αναφορικά με την επικείμενη εξειδίκευση των κινήτρων για την ανάπτυξή του και την αγορά να ωριμάζει τις νέες επενδύσεις στον χώρο.
Δεν υπάρχει πλέον καταλληλότερη στιγμή από τη σημερινή προκειμένου να επιταχυνθούν οι σχεδιαζόμενες επενδύσεις στο βιομεθάνιο και πρωτίστως οι μετατροπές υφιστάμενων μονάδων βιοαερίου σε βιομεθάνιο.
Η ΕΕ επιστρατεύει και το βιομεθάνιο
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, προκειμένου να αντιμετωπίσει τις επιπτώσεις της τρέχουσας ενεργειακής κρίσης, «επιστράτευσε» το βιοαέριο και το βιομεθάνιο, καθώς επίσης και τα βιοκαύσιμα, στην προσπάθεια ενίσχυσης της ενεργειακής της αυτονομίας και ασφάλειας εφοδιασμού.
Αν και το βιομεθάνιο περιλαμβάνεται στους στόχους του 2030 και του Repower EU, η προοπτική που ανοίγεται για το βιομεθάνιο λόγω της ενεργειακής κρίσης είναι πολύ πιο διευρυμένη και όσες χώρες παράγουν βιομεθάνιο θα ωφεληθούν πολλαπλά.
Οι επενδύσεις στην Ελλάδα
Χώρες όπως η Γαλλία και η Γερμανία έχουν αναπτύξει σημαντικό αριθμό μονάδων βιομεθανίου. Στην Ελλάδα δεν παράγεται ακόμη βιομεθάνιο, καθώς το σχετικό θεσμικό πλαίσιο καθυστέρησε πολύ να υλοποιηθεί και μόλις το καλοκαίρι του 2025 ψηφίστηκε το βασικό θεσμικό πλαίσιο.
Βασικός στόχος για το 2030, στο πλαίσιο του ΕΣΕΚ, είναι η παραγωγή 2,1 TWh (τεραβατώρες) βιομεθανίου, από τις οποίες οι 1,1 θα προέλθουν από μετατροπή υφιστάμενων μονάδων βιοαερίου σε βιομεθάνιο.
Η σημασία των μετατροπών
Όπως έχει επισημάνει ο Πρόεδρος του ΚΑΠΕ Δημήτρης Καρδοματέας στο 3ο Συνέδριο «Ενεργειακή Αξιοποίηση Απορριμμάτων – Βιομεθάνιο 2025», που διοργανώνει κάθε χρόνο η Α Energy, το κύριο βάρος δίνεται από το ΥΠΕΝ στις μετατροπές υφιστάμενων μονάδων.
Οι μετατροπές σε προτεραιότητα
Στο ερώτημα κατά πόσο είναι ρεαλιστικός ο στόχος να φτάσουμε μέσα σε έξι χρόνια σε παραγωγή 1,2 εκ. τεραβατωρών βιομεθανίου, ο κ. Καρδοματέας εκτίμησε ότι ο στόχος δεν είναι μη ρεαλιστικός, αλλά απλώς δύσκολος, κυρίως λόγω των περιορισμών στην πρώτη ύλη. Επεσήμανε όμως, ότι θα δοθεί βάρος στην μετατροπή των υπαρχουσών μονάδων βιοαερίου σε βιομεθάνιο γιατί πιο εύκολη και πιο οικονομική, καθώς το μέσο κόστος επένδυσης είναι γύρω στο ένα (1) εκ. ευρώ. Επιπλέον, οι μετατροπές γίνονται γρήγορα και από κει και πέρα θα εξαρτηθεί από το πόσο γρήγορα θα κινηθούν οι νέες μονάδες. Αντίθετα, οι καινούργιες μονάδες είναι πιο χρονοβόρες και κοστοβόρες, αντιμετωπίζοντας επιπλέον και τις καθυστερήσεις σε θέματα αδειοδότησης. Βέβαια, όπως διευκρίνισε ο Πρόεδρος του ΚΑΠΕ, το τι θα γίνει τελικά με τις επενδύσεις και ποιες θα προηγηθούν, θα το δείξει η πράξη καθώς στο τέλος της ημέρας, τις αποφάσεις θα τις πάρουν οι επιχειρηματίες του χώρου.
Μονάδες βάσης – Πώς θα γίνεται η Έγχυση
Σε ερώτηση αναφορικά με το αν μονάδες βιομεθανίου θα θεωρηθούν μονάδες βάσης, ο κ. Καρδοματέας απάντησε ότι θα λειτουργούν συνεχώς και μάλιστα θα υπάρξει ειδική πρόνοια, σε περίπτωση που το δίκτυο δεν μπορεί να απορροφήσει τις παραγόμενες ποσότητες (πχ καλοκαίρι), ώστε να να περνούν αυτές στο δίκτυο μεταφοράς. Για την έγχυση και αν αυτή θα γίνεται σε οποιοδήποτε σημείο του αγωγού ή θα δημιουργηθούν κάποια κεντρικά σημεία συμπίεσης διευκρίνισε τα εξής:
«Κάθε μονάδα θα έρχεται σε επαφή με τον Διαχειριστή Δικτύου Διανομής ή Μεταφοράς και θα λαμβάνει μια προσφορά, κάτι αντίστοιχο δηλαδή με τους όρους σύνδεσης που υπάρχουν στις ΑΠΕ. Θα υπάρχει ένας κανόνας, ότι μέχρι ενός ορίου, το κόστος θα καλύπτεται από τον Διαχειριστή και θα πηγαίνει στη ρυθμιζόμενη βάση, ένα άλλο τμήμα του κόστους θα είναι 50-50 και το υπόλοιπο, αν η μονάδα είναι πολύ μακριά από το δίκτυο, καλύπτεται από τον επενδυτή. Δίκτυο συλλογής δεν θα υπάρχει καθώς δεν αποτελεί οικονομική λύση. Σε κάθε περίπτωση, ο παράγοντας γειτνίασης των μονάδων με το δίκτυο είναι πολύ σημαντικός. Όλα αυτά τα θέματα πάντως θα αντιμετωπίζονται στην οριστική προσφορά σύνδεσης και κατά περίπτωση.
Τέλος, σε ερώτημα για την προοπτική παραπέρα αξιοποίησης του καφέ κάδου (βιοαπόβλητα), ως πρώτη ύλη για το βιομεθάνιο, ο κ. Καρδοματέας ανέφερε ότι το σχετικό θέμα έχει τεθεί στην Γενική Γραμματεία Αποβλήτων του ΥΠΕΝ και ενδέχεται να υπάρξουν σύντομα σχετικές νομοθετικές παρεμβάσεις που θα ενισχύουν την κουλτούρα της διαλογής αποβλήτων, τόσο σε επίπεδο πολίτη όσο και επιχειρήσεων.
Η προοπτική των εξαγωγών
Οι επικείμενες επενδύσεις στον τομέα του βιομεθανίου ενισχύονται και από την εξαγωγική προοπτική του εναλλακτικού αυτού αερίου. Σύμφωνα με πρόσφατη εκτίμηση της Ελένης Μπαϊράμη, Διευθύνουσας Συμβούλου της Eco Hellas, το βιομεθάνιο είναι εφικτό να ενταχθεί σε δίκτυο φυσικού αερίου και να μεταφερθεί από την Ελλάδα σε χώρες της ΝΑ Ευρώπης. Σε αυτό το πλαίσιο μπορεί να αξιοποιηθεί και ο Κάθετος Διάδρομος.
Προκειμένου όμως να μετατραπεί η Ελλάδα σε παραγωγό βιομεθανίου, πρέπει να υπερκεράσει τις δυσκολίες διασφάλισης της πρώτης ύλης, ενώ παράλληλα θα πρέπει να ρυθμιστούν το ταχύτερο θέματα που ακόμη παραμένουν ανοικτά. Πάντως, οι ενδιαφερόμενοι επενδυτές και ειδικά όσοι διαθέτουν ήδη μονάδες βιοαερίου σε λειτουργία, προετοιμάζονται ολοταχώς. Από ό,τι φαίνεται, λόγω και της μεγάλης προτεραιότητας που δίνει η ΕΕ στο βιομεθάνιο, θα υπάρξουν σύντομα νέες ανακοινώσεις αναφορικά με το συγκεκριμένο θέμα.
